Tỷ lệ bạch cầu đa nhân trung tính/tế bào lympho (NLR) là yếu tố dự báo cho việc dự đoán giai đoạn đầu của những bệnh nhân bị nhiễm COVID-19 có khả năng phát triển thành bệnh nặng.
1. Chỉ số NLR là gì?
Tế bào bạch cầu đa nhân trung tính (neutrophil) và tế bào lympho (lymphocyte)
Chỉ số NLR (Neutrophil to lymphocyte ratio) là tỉ lệ giữa số lượng bạch cầu đa nhân trung tính (neutrophil) và số lượng tế bào lympho (lymphocyte) trong máu. NLR phản ánh mối quan hệ động giữa phản ứng miễn dịch bẩm sinh (bạch cầu trung tính) và phản ứng miễn dịch thích nghi của tế bào (tế bào lympho) trong quá trình mắc bệnh và các trạng thái bệnh lý khác nhau.
2. Phạm vi bình thường, bệnh lý của NLR
Phạm vi bình thường, bệnh lý của chỉ số NLR
Phạm vi bình thường và bệnh lý của chỉ số NLR:
- Phạm vi bình thường của NLR là từ 1-2, các giá trị cao hơn 3,0 và dưới 0,7 ở người trưởng thành là bệnh lý.
- NLR trong vùng xám từ 2,3-3,0 có thể đóng vai trò cảnh báo sớm về tình trạng hoặc quá trình bệnh lý như ung thư, xơ vữa động mạch, nhiễm trùng, viêm nhiễm, rối loạn tâm thần và căng thẳng.
NLR là một thông số phản ứng nhanh, có độ nhạy cao và độ đặc hiệu thấp, nên được sử dụng thường xuyên tại khoa cấp cứu, ICU, trong y học cấp tính bao gồm phẫu thuật, chỉnh hình, chấn thương, tim mạch, thần kinh, tâm thần và thậm chí cả ung thư.
3. Ứng dụng của NLR trong đại dịch COVID-19
Có nhiều nghiên cứu được thực hiện chỉ ra vai trò của NLR trong việc dự đoán bệnh nhân mắc bệnh nặng do Virus Corona 2019 ở giai đoạn đầu.
Theo kết luận của nghiên cứu được công bố vào ngày 20/05/2020 trên Journal of Translational Medicine: NLR là yếu tố dự báo cho việc dự đoán giai đoạn đầu của những bệnh nhân bị nhiễm COVID-19 có khả năng phát triển thành bệnh nặng. Những bệnh nhân từ ≥ 50 tuổi và có NLR ≥ 3,13 được dự đoán sẽ phát triển thành bệnh nặng và do đó, họ nên được tiếp cận nhanh chóng đến khoa chăm sóc đặc biệt nếu cần thiết.
NLR là yếu tố dự báo cho việc dự đoán giai đoạn đầu của bệnh nhân bị COVID-19 phát triển thành bệnh nặng
4. Các ứng dụng khác của NLR trong lâm sàng
Nhiều nghiên cứu tại Việt Nam đã chỉ ra ứng dụng của chỉ số NLR trong các bệnh lý khác nhau:
- Nghiên cứu: “Giá trị tiên lượng của tỉ số bạch cầu đa nhân trung tính/bạch cầu lympho ở bệnh nhân COVID-19 vừa và nặng điều trị tại bệnh viện Dã chiến Truyền Nhiễm 5G” trên Tạp chí Y học Việt Nam vào tháng 3/2022 kết luận: NLR được chứng minh là có độ đặc hiệu và độ nhạy cao trong việc giúp xác định những bệnh nhân cần chăm sóc tích cực hơn ở bệnh nhân COVID-19.
- Nghiên cứu: “Đánh giá một số chỉ số huyết học và chuyển hóa liên quan đến kết cục điều trị của bệnh nhân COVID-19” trên Tạp Chí Y Học Lâm Sàng, số 75/2022 kết luận: Sau khi tiến hành nghiên cứu trên 225 bệnh nhân COVID-19 nặng và nguy kịch tại trung tâm Hồi sức COVID-19, bệnh viện Trung ương Huế, chúng tôi có những kết luận sau đây: Có sự liên quan giữa tuổi cao và tỷ lệ tử vong do COVID-19, nhóm tuổi trên 60 có nguy cơ tử vong cao gấp 2,0 lần nhóm từ 60 tuổi trở xuống. Các chỉ số huyết học về bạch cầu, tiểu cầu có sự khác biệt mang ý nghĩa thống kê giữa nhóm tử vong và nhóm ra viện. Tỷ lệ bạch cầu đa nhân trung tính ở nhóm tử vong cao hơn nhóm ra viện nhưng tỷ lệ bạch cầu Lympho lại thấp hơn. Chỉ số NLR có sự khác biệt đáng kể giữa nhóm tử vong và nhóm ra viện. NLR có khả năng dự đoán khá tốt tử vong do COVID-19 với AUC = 0,78. Có sự khác biệt mang ý nghĩa thống kê về số lượng tiểu cầu ở nhóm tử vong và nhóm ra viện.
Liên quan của một số chỉ số huyết học đến kết cục của mẫu nghiên cứu (n=225)
- Nghiên cứu: “Đặc điểm lâm sàng, CRP và giá trị chỉ số NLR trong đợt cấp bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính tại bệnh viện trường Đại học Y Dược Cần Thơ năm 2023-2024” trên Tạp chí Y Dược học Cần Thơ vào tháng 3/2024 kết luận: NLR có thể giúp dự đoán khả năng cấy đàm dương tính và nguy cơ đợt cấp COPD trong 3 tháng tiếp theo.
NLR là chỉ số hữu ích trong phân loại bệnh nhân nào có tình trạng nặng hơn. Chỉ số này có thể theo dõi trên kết quả của một số máy xét nghiệm huyết học. Máy huyết học MEK-1305 (thương hiệu Nihon Kohden, xuất xứ Nhật Bản) đo được 32 thông số bao gồm: CBC, máu lắng ESR, các thông số nghiên cứu như là NLR, Mentzer Index, RDWI… là sự lựa chọn tối ưu cho các bệnh viện tư, phòng khám. Nếu bạn cho nhu cầu mua hoặc đặt máy cho cơ sở y tế của mình, vui lòng liên hệ qua hotline 0965 053 050 hoặc nhắn tin qua Fanpage DrVip để nhận được tư vấn nhanh nhất.
